Total Visited : 43794
Visited Today : 40

โอริง(O-ring) อุปกรณ์กันรั่วที่ไม่ควรมองข้าม

โอริง(O-ring) ถือเป็นส่วนประกอบสำคัญของอุปกรณ์ที่นำมาใช้ในระบบเครื่องจักรอุตสาหกรรม ถือเป็นชิ้นส่วนสำคัญของอุปกรณ์ที่ใช้ร่วมกับของไหลชนิดต่าง ๆ เช่น อากาศ, น้ำ, น้ำมัน ตัวอย่างอุปกรณ์ที่มีโอริงเป็นส่วนประกอบภายใน เช่น กระบอกสูบ (air cylinder)  วาล์วควบคุมความเร็ว (speed controller), และอุปกรณ์อื่นๆ อีกมากมาย ในบทความนี้เราจะมาพาเพื่อนๆ ไปทำความรู้จักกับโอริงให้มากยิ่งขึ้นกันครับ

โอริง(O-ring) คืออะไร ?

โอริง(O-ring) เป็นซีลชนิดหนึ่งที่มีรูปร่างคล้ายกับขนมโดนัทหรือห่วงยาง โดยมีหน้าตัดเป็นรูปวงกลม ซึ่งชิ้นส่วนชิ้นนี้ถูกผลิตขึ้นมาด้วยวัสดุที่มีความยืดหยุ่น (elastic materials) ตัวอย่างเช่น ยางธรรมชาติ (Nitrile) หรือ NBR, ไวตัน (Viton) หรือ (Viton® or Fluorocarbon), ซิลิโคน (Silicone) ,เอทธิลีนโพรพิลีนไดอีน (Ethylene-Propylene Diene) หรือ EPDM  เป็นต้น การนำไปใช้งานนั้นขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อมและจุดประสงค์ต่าง ๆ ตัวอย่างเช่น ใช้ในเครื่องจักรประเภทผลิตอาหาร ต้องคำนึงอุณหภูมิ ประเภทของของไหล และตำแหน่งที่ติดตั้งของโอริงว่ามีการเคลื่อนที่อย่างไร เป็นต้น

what-is-o-ring
ตัวอย่าง โอริง (O-ring)

โอริง(O-ring) ทำหน้าที่อะไร 

โอริง(O-ring) ทำหน้าที่ เป็นซีลป้องกันการการรั่วซึมให้กับของไหล เช่น ของเหลว (Liquid) ประเภทน้ำมันในระบบไฮดรอลิค (Hydraulic system) หรือ แก๊ส (Gas) ในระบบลมอัด หรือ ระบบนิวเมติกส์ (Pneumatic system) เป็นต้น

การทำงานของโอริง (O-ring)

ตัวอย่างการทำงานของโอริงในถังสูญญากาศ

what-is-o-ring

ก่อนการประกอบจะเห็นว่า เส้นผ่านศูนย์กลางของโอริงมีขนาดใหญ่กว่าขอบถังเล็กน้อย

what-is-o-ring

เมื่อนำโอริง ไปประกอบกับชิ้นงานจะเห็นได้ว่า โอริงถูกบีบให้เปลี่ยนรูปจากวงกลมกลายเป็นวงรี ซึ่งช่วยให้สามารถป้องกันการรั่วซึมของของไหลได้บางส่วน

what-is-o-ring

เมื่อลมภายในถังสูญญากาศถูกดูดออกไป ทำให้ความดันภายในถังเปลี่ยนไป ส่งผลให้โอริงมีรูปร่างที่เปลี่ยนแปลงดังรูป จึงทำให้สามารถป้องกันการรั่วซึ่มของอากาศได้ดียิ่งขึ้น

การติดตั้ง โอริง(O-ring) แบ่งออกเป็นกี่ประเภท

การติดตั้ง โอริงแบ่งออกได้เป็น 2 รูปแบบดังนี้

โอริงที่ติดตั้งกับชิ้นส่วนที่อยู่กับที่ (Static seal) 

เป็นการติดตั้งโอริง ในส่วนที่ไม่มีการเคลื่อนที่ ตัวอย่างเช่น โอริงที่ติดตั้งอยู่ในกระบอกสูบด้านที่ไม่มีการเคลื่อนที่

what-is-o-ring

ติดตั้งโอริงในส่วนที่ไม่มีการเคลื่อนที่


จากภาพจะเห็นได้ว่า O-ring ถูกติดตั้งภายในของกระบอกสูบซึ่ง โอริงไม่มีการเคลื่อนที่เมื่อก้านสูบมีการเคลื่อนที่เลื่อนเข้าและเลื่อนออก

โอริงที่ติดตั้งกับชิ้นส่วนที่มีการเคลื่อนที่ (Dynamic seal) 

เป็นการติดตั้งโอริง ในส่วนที่มีการเคลื่อนที่ตัวอย่าง แบ่งได้ออกเป็น 3 ประเภท ดังนี้

  1. Reciprocating เป็นการติดตั้งโอริงเพื่อป้องกันการรั่วซึมในแนวระยะชักของกระบอกสูบ
what-is-o-ring

ติดตั้งโอริงในส่วนที่มีการเคลื่อนที่


จากภาพจะเห็นได้ว่า O-ring ถูกติดตั้งอยู่ภายในของกระบอกสูบ มีการเคลื่อนที่ไปพร้อมกับก้านสูบ

  1. Rotary seal คือ โอริงที่ถูกติดตั้งอยู่กับอุปกรณ์ที่มีการหมุน เช่น ปั๊ม

what-is-o-ring

← (ลูกศรสีส้ม) แสดงทิศทางการเสียดสีระหว่างเพลากับ โอริง

จากภาพจะสังเกตเห็นได้ว่า ในขณะที่เพลากำลังหมุน โอริงก็จะเกิดการเสียดสีไปพร้อมกับเพลาในเวลาเดียวกันในทิศทางตรงกันข้ามกับการหมุนของเพลา

  1. Oscillating คือ โอริงที่ถูกติดตั้งอยู่ในอุปกรณ์ที่มีการเคลื่อนที่ตามแนวระยะชัก (Reciprocating) และ การหมุน (Rotary seal) มักพบเจอได้ในวาล์ว
what-is-o-ring


↑↓ แสดงทิศทางการเสียดสีระหว่างเพลากับโอริง ในรูปแบบ Reciprocating

 แสดงทิศทางการเสียดสีระหว่างเพลากับโอริง ในรูปแบบ Rotary seal

การระบุขนาดของโอริงทำได้อย่างไร 

การระบุขนาดของโอริง สามารถทำได้โดยใช้ไม้บรรทัดหรือเวอร์เนียคาลิปเปอร์ก็ได้ แต่มีข้อควรระวังก็คือ ในขณะที่ทำการวัดต้องไม่กดโอริงแรงจนเกินไป ซึ่งอาจทำให้ขนาดที่ได้มีความคลาดเคลื่อน เรามาดูกันครับว่ามีค่าอะไรบ้างที่จำเป็นในการระบุขนาดของโอริง 

what-is-o-ring
เส้นผ่านศูนย์กลางภายใน (Inner diameter)
what-is-o-ring
เส้นผ่านศูนย์กลางภายนอก (Outer diameter)
what-is-o-ring
ความกว้างหน้าตัด (Cross section)

โดยปกติแล้วในแคตตาล็อก นิยมบอกค่าโอริงในรูปแบบของ เส้นผ่านศูนย์กลาง X ความกว้างของหน้าตัด ตัวอย่างเช่น 10 X 2
นอกจากนี้การเลือกขนาดโอริงต้องคำนึงถึงเส้นผ่านศูนย์กลางภายนอก (outer diameter) เพิ่มอีกด้วย เพราะมีผลต่อการประกอบกับชิ้นส่วนที่จำเป็นต้องใช้งานร่วมกัน

จบไปแล้วนะครับสำหรับสาระความรู้เกี่ยวกับพื้นฐานและหน้าที่การทำงานของโอริง (O-ring) หวังว่าเพื่อนๆ จะเข้าใจการทำงานของโอริงมากยิ่งขึ้น ในบทความถัดไปเราจะมาดูกันครับว่า วิธีการเลือกโอริงสัก 1 ชิ้น มีขั้นตอนการพิจารณาอะไรบ้าง รวมไปถึงคุณสมบัติของวัสดุแต่ละชนิดมีความสำคัญอย่างไร สามารถอ่านเพิ่มเติมได้เร็ว ๆ นี้ หากเพื่อนๆ ถูกใจบทความนี้หรือมีคำติชมใดๆ สามารถให้กำลังใจทีมงานผู้จัดทำเว็บไซต์ได้ที่ช่องคอมเมนต์ด้านล่าง สุดท้ายนี้เรามีคำศัพท์ที่น่าสนใจมาฝากกันเหมือนเดิมครับ

คำศัพท์ที่น่าสนใจ 

คำศัพท์คันจิฮิราคานะคาตาคานะคำอ่าน
โอริงオーリングŌ-rin-gu
การรั่ว漏るもるmo-ru



เลือกดูสินค้า เพิ่มเติมได้ที่นี่

5 1 vote
Article Rating
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments

เราใช้คุกกี้เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้เว็บไซต์ของคุณ คุณสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว และสามารถจัดการความเป็นส่วนตัวเองได้ของคุณได้เองโดยคลิกที่ ตั้งค่า

Privacy Preferences

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

Allow All
Manage Consent Preferences
  • คุกกี้ที่จำเป็น
    Always Active

    ประเภทของคุกกี้มีความจำเป็นสำหรับการทำงานของเว็บไซต์ เพื่อให้คุณสามารถใช้ได้อย่างเป็นปกติ และเข้าชมเว็บไซต์ คุณไม่สามารถปิดการทำงานของคุกกี้นี้ในระบบเว็บไซต์ของเราได้

  • Google analytic

    คุกกี้ประเภทนี้จะทำการเก็บข้อมูลการใช้งานเว็บไซต์ของคุณ เพื่อเป็นประโยชน์ในการวัดผล ปรับปรุง และพัฒนาประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ ถ้าหากท่านไม่ยินยอมให้เราใช้คุกกี้นี้ เราจะไม่สามารถวัดผล ปรังปรุงและพัฒนาเว็บไซต์ได้

Save

บทความนี้เป็นประโยชน์กับท่านหรือไม่


เราจะนำข้อเสนอแนะของท่านไปพัฒนาเว็บไซต์ให้ดีขึ้น

ขอบคุณสำหรับความสนใจ

ทางทีมงานได้รับอีเมลของท่านแล้ว
จะรีบติดต่อกลับภายใน 24 ชั่วโมง