Home » Technical » Tools » ฮีตเตอร์ คือ อะไร (Heater)

ฮีตเตอร์ คือ อะไร

ฮีตเตอร์ (Heater) หรือ เครื่องทำความร้อน คือ อุปกรณ์ชนิดหนึ่งใช้เพื่อสร้างความร้อนโดยเปลี่ยนพลังงานจากกระแสไฟฟ้าให้เป็นพลังงานความร้อน ฮีตเตอร์สามารถพบได้แทบทุกอุตสาหกรรมซึ่งอาจจะใช้ในกระบวนการบางอย่างที่ต้องใช้ความร้อน เช่น การต้มน้ำหรือให้ความร้อนตามระดับที่ต้องการแก่สารเคมี การอบแห้ง การอบสี การหลอม การเผา การซีลหรือปิดผนึก เป็นต้น นอกจากนี้ตามบ้านเรือนก็มีการใช้งานอุปกรณ์ประเภทฮีตเตอร์ เช่น หม้อหุงข้าว เตารีด เครื่องทำน้ำอุ่น กระทะหรือหม้อไฟฟ้า ไดร์เป่าผม เป็นต้น

หลักการทำงานของฮีตเตอร์

ฮีตเตอร์หรือเครื่องทำความร้อน สามารถสร้างความร้อนขึ้นโดยการจ่ายกระแสไฟฟ้าแรงดัน 220VAC หรือ 380VAC ให้ไหลผ่านลวดตัวนำ (ตัวความต้านทาน R) ทำให้ลวดตัวนำมีความร้อนเกิดขึ้น

ส่วนประกอบของฮีตเตอร์

ฮีตเตอร์มีอยู่หลายประเภท หลายรูปทรงตามลักษณะการใช้งาน แต่จะมีส่วนประกอบพื้นฐานที่คล้ายๆกันดังนี้

1.ฉนวนแมกนีเซียมออกไซด์ (MgO)

จะเป็นชั้้นที่กั้นระหว่างลวดฮีตเตอร์กับปลอกโลหะ มีค่าความนำทางไฟฟ้าต่ำ แต่นำความร้อนได้ดีมาก โดยการมีฉนวนนั้นจำเป็นมากเพราะจะช่วยป้องกันไม่ให้มีกระแสรั่ว (Leak Current) จากลวดฮีตเตอร์ออกไปยังผิวโลหะ จุดสำคัญคือห้ามมีความชื้นในฉนวนเด็ดขาด เนื่องจากจะทำให้ค่าความนำไฟฟ้าสูงขึ้น วิธีการแก้ไขคือการนำฮีตเตอร์ (Heater) ไปอบในเตาอบเพื่อไล่ความชื้น

ผงแมกนีเซียมออกได์
ผงแมกนีเซียมออกได์

2.ปลอกฮีตเตอร์

ทำหน้าที่ป้องกันฉนวนแมกนีเซียมออกไซด์และลวดฮีตเตอร์จากความชื้น สารเคมี หรือปัจจัยภายนอกต่างๆ และปลอกฮีตเตอร์ยังช่วยในการส่งผ่านความร้อนไปสู่ตัวกลางที่ใช้งานเช่น น้ำ อากาศ หรือชิ้นงานโดยตรง เป็นต้น

วัสดุที่นิยมนำมาทำปลอกฮีตเตอร์มีดังนี้

  • สแตนเลสเกรด304 (Stainless 304) : ทนต่อการเกิดสนิมได้ระดับหนึ่ง ทนต่อสารเคมีที่มีความเป็นกรด-ด่างอ่อนๆได้ ใช้งานที่อุณหภูมิสูงได้แต่ต้องมีการหมุนเวียนของอากาศ น้ำ หรือสารเคมี
  • สแตนเลสเกรด316 (Stainless 316) : ทนต่อการเกิดสนิมได้ดีมาก สามารถใช้ในงานที่สัมผัสกับสารเคมีบางชนิดที่มีความเป็นกรด-ด่างสูงได้ ใช้งานที่อุณหภูมิสูงได้แต่ต้องมีการหมุนเวียนของอากาศ น้ำ หรือสารเคมี
  • อินโคลอยด์ (Incoloy ) : คือโลหะผสมนิกเกิล มีคุณสมบัติทนการกัดกร่อนได้ดีกว่าสแตนเลส สามารถใช้ในตัวกลางที่ไม่มีการหมุนเวียนได้ เช่น อากาศ น้ำ น้ำมัน ของเหลวที่มีฤทธิ์กัดกร่อน และของเหลวทั่วไป
  • แท่งแก้ว (Quartz) : สามารถใช้ในสารเคมีที่มีความเป็นกรด-ด่างสูงๆได้แทบทุกชนิด
  • ไทเทเนียม (Titanium) : มีความแข็งแรงมาก ทนต่อการกระแทก ทนการกัดกร่อนได้ดีมาก นอกจากนี้ยังระบายความร้อนได้ดีช่วยลดพลังงานความร้อน (Heat load) บริเวณแกนทำให้ฮีตเตอร์มีอายุการใช้งานยาวนานขึ้นมาก
ปลอกฮีตเตอร์แบบสแตนเลส
ปลอกฮีตเตอร์แบบสแตนเลส
ปลอกฮีตเตอร์แบบแก้ว
ปลอกฮีตเตอร์แบบแก้ว

3. ลวดฮีตเตอร์ (Heater)

ซึ่งเรียกว่า ลวด Nikrothal 80 หรือ R80 โดยมรส่วนผสมของนิเกิล 80% และโครเมียม 20% โดยมีคุณสมบัติเหนียว และทนความร้อนได้สูงถึง 1400 องศาเซลเซียส

ตัวอย่างลวดฮีตเตอร์
ตัวอย่างลวดฮีตเตอร์

4.ขั้วฮีตเตอร์ (Heater terminals)

ขั้วฮีตเตอร์คือจุดปลายของลวดฮีตเตอร์ ใช้เพื่อต่อกับแหล่งพลังงานไฟฟ้าด้านนอก โดยนิยมใช้เป็นเกลียวสกรูเพื่อให้สะดวกต่อการใช้หางปลา (Crimp Terminal)

ตัวอย่างขั้วฮีตเตอร์
ตัวอย่างขั้วฮีตเตอร์

5. สายไฟทนความร้อน (Heat Resistant Wire)

คือ สายไฟสำหรับใช้ต่อกับอุปกณ์ที่ต้องอยู่ในพื้นที่อุณหภูมิสูง โดยจะมีฉนวนยางซิลิโคน (Silicone Rubber) หุ้มตัวนำกระแสซึ่งเป็นลวดทองแดงเคลือบดีบุกและมีใยแก้วถักเคลือบซิลิโคน(Fiber Glass braid) ซึ่งไม่ลามไฟเป็นปลอกหุ้มด้านนอกอีกชั้นหนึ่ง

ตัวอย่างสายไฟทนความร้อน
ตัวอย่างสายไฟทนความร้อน

ประเภทของฮีตเตอร์ในอุตสาหกรรมมีอะไรบ้าง

ฮีตเตอร์มีใช้หลากหลายอุตสาหกรรมมาก โดยจะมีลักษณะการใช้งาน รูปร่างรูปทรง หรือข้อจำกัดในกาารใช้งานที่แตกต่างกันออกไป สามารถแบ่งประเภทของฮีตเตอร์ที่นิยมใช้ในอุตสาหกรรมได้ดังนี้

ฮีตเตอร์ท่อกลม (Tubular Heater)

 เป็นฮีตเตอร์ที่ใช้ให้ความร้อนได้ทั้งกับอากาศและของเหลว มีลักษณะเป็นท่อกลมแท่งเดียวมีปลาย 2 ด้าน สำหรับต่อกับแหล่งจ่ายไฟฟ้า สามารถดัดได้หลายรูปทรงตามความต้องการใช้งานเช่น เส้นตรง ตัวยู วงกลม ตัวเอ็ม เป็นต้น

  • การใช้งาน : งานอบไล่ความชื้น อบสี ต้มน้ำ
ตัวอย่างฮีตเตอร์ท่อกลม(Tubular Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์ท่อกลม(Tubular Heater)
Washing machine heater, PETN or tubular electric and scum
Washing machine heater, PETN or tubular electric and scum

ฮีตเตอร์ครีบ (Finned Heater)

ฮีตเตอร์ครีบ คือ การนำฮีตเตอร์ท่อกลม (Tubular Heater) มาใส่ครีบหรือแผ่นโลหะแผ่นบางๆจำนวนมากติดอยู่บนผนังด้านนอกของตัวท่อเพื่อใช้ในการเพิ่มพื้นที่ผิวสำหรับแลกเปลี่ยนความร้อนได้รวดเร็วและได้ประสิทธิภาพสูงจึงใช้กำลังวัตต์ได้สูงกว่าฮีตตอร์ท่อกลม ฮีตเตอร์ครีบมีรูปทรงที่นิยมใช้ เช่น แบบตรง ตัวยู และตัวเอ็ม

  • การใช้งาน : .ให้ความร้อนกับอากาศในอุตสาหกรรมต่างๆ เช่นเตาอบชิ้นงานขนาดเล็กจนถึงขนาดใหญ่
ตัวอย่างฮีตเตอร์ครีบ (Finned Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์ครีบ (Finned Heater)

ฮีตเตอร์ต้มน้ำหรือฮีตเตอร์จุ่ม (Immersion Heater)

ฮีตเตอร์ต้มน้ำหรือฮีตเตอร์จุ่ม คือ การนำฮีตเตอร์ท่อกลม (Tubular Heater) หลายๆตัวมารวมกันในหัวฮีตเตอร์เดียวซึ่งมีทั้งแบบเกลียวและแบบหน้าแปลนตามลักษณะการติดตั้ง สามารถทำได้ทั้งแบบตรง ตัวแอล หรือตัวแซด ใช้ในงานต้มหรืออุ่นของเหลวให้เกิดความร้อน โดยไม่ควรให้ระดับของเหลวอยู่ต่ำกว่าตัวฮีตเตอร์หรือช่วงทำความร้อน (Heat Zone) เพราะจะทำให้เกิดความเสียหายได้

  • การใช้งาน : ต้มน้ำ อุ่นน้ำมัน อุ่นน้ำยาเคมี
ตัวอย่างฮีตเตอร์ต้มน้ำหรือฮีตเตอร์จุ่ม (Immersion Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์ต้มน้ำหรือฮีตเตอร์จุ่ม (Immersion Heater)

ฮีตเตอร์แท่ง (Cartridge Heater)

เป็นฮีตเตอร์ที่มีลักษณะเป็นแท่งกลมแท่งเดียวปลายฝั่งหนึ่งจะมีสายไฟออก 2 หรือ 3 เส้น ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางมีตั้งแต่ 6-28 มิลลิเมตร นิยมใช้ฮีตเตอร์แท่งเสียบเข้าไปในรูของโลหะเพื่อให้โลหะเกิดความร้อนขึ้น

  • การใช้งาน : งานขึ้นรูปพลาสติกที่ใช้โมลล์หรือแม่พิมพ์
ตัวอย่างฮีตเตอร์แท่ง(Cartridge Heater)

ฮีตเตอร์บอบบิ้น (Bobbin Heater)

เป็นฮีตเตอร์ที่ใช้ในการจุ่มเพื่อให้ความร้อนแก่ของเหลว จุดเด่นของฮีตเตอร์บอบบิ้นคือเมื่อลวดฮีตเตอร์ด้านในขาดหรือเสียหาย สามารถถอดปลอกโลหะที่หุ้มออกแล้วนำไปพันลวดใหม่ได้ต่างจากฮีตเตอร์ประเภทอื่นที่เมื่อเสียหายแล้วซ่อมแซมไม่ได้ นอกจากนี้ปลอกฮีตเตอร์ยังมีชนิดที่ทำจากหลอดแก้วทำให้ใช้กับสารเคมีที่มีความกัดกร่อนสูงได้เกือบทุกชนิด แต่ห้ามเกิดการกระแทกเพราะจะแตกเสียหาย บางครั้งเรียกว่า ฮีตเตอร์หลอดแก้ว (Quartz Heater)

  • การใช้งาน : ต้มน้ำ อุ่นน้ำมัน อุ่นน้ำยาเคมีในงานชุบโลหะ ให้ความร้อนกับของเหลวที่มีความหนืดเช่นกาว ยางมะตอย เป็นต้น
ตัวอย่างฮีตเตอร์บอบบิ้น (Bobbin Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์บอบบิ้น (Bobbin Heater)

ฮีตเตอร์อินฟราเรด(Infrared Quartz Heater)

เป็นฮีตเตอร์ที่ใช้การแผ่รังสีความร้อนไปยังชิ้นงานโดยมีความยาวคลื่นอยู่ในย่านอินฟราเรด การแผ่รังสีความร้อนจะให้ความร้อนได้ถึงเนื้อในของชิ้นงานจึงประหยัดเวลาในการทำงานได้ถึง 1-10 เท่า และยังประหยัดไฟ 30-50%เลยทีเดียว ฮีตเตอร์อินฟราเรดมี 2 แบบคือ ฮีตเตอร์อินฟราเรดแบบหลอด(Infrared Quartz Heater) ลักษณะเป็นแท่งตรงปลอกด้านนอกมีทั้งหลอดสีดำและหลอดสีขาวขุ่นหรือเรียกว่าหลอดควอทซ์ มักจะใช้งานร่วมกับโคมสะท้อน และฮีตเตอร์อินฟราเรดแบบแผ่นเซรามิค (Ceramic Infrared Heater) มีลักษณะเป็นแผ่นสี่เหลี่ยม วงกลม หรืออาจมีรูปร่างแบบแผ่นโค้ง เป็นต้น ข้อได้เปรียบของฮีตเตอร์ประเภทนี้คือไม่ต้องสัมผัสกับชิ้นงานโดยตรงและยังง่ายต่อการถอดเปลี่ยนเพื่อซ่อมบำรุง

  • การใช้งาน : ใช้ในงานอบสี อบไล่ความชื้น งานซีลบรรจุภัณฑ์ งานขึ้นรูปพลาสติก เป็นต้น
ตัวอย่างฮีตเตอร์อินฟราเรดแบบหลอด (Infrared Quartz Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์อินฟราเรดแบบหลอด (Infrared Quartz Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์อินฟราเรดแบบเซรามิค (Ceramic Infrared  Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์อินฟราเรดแบบเซรามิค (Ceramic Infrared Heater)

ฮีตเตอร์ฮอตรันเนอร์ (Hot runner Heater)

เกิดจากการนำฮีตเตอร์ที่มีท่อกลมไปม้วนให้มีรูปร่างเหมือนขดสปริง มีสายไฟออกด้านเดียวคล้ายกับฮีตเตอร์แท่ง แต่ในการม้วนจะออกแบบให้ท่อฮีตเตอร์ช่วงที่เป็นขดสปริงมีลักษณะเป็นท่อเหลี่ยมเพื่อให้ง่ายต่อการสวมใช้งานและเพื่อเพิ่มพื้นผิวในการส่งผ่านความร้อนได้มากขึ้นอีกด้วย

  • การใช้งาน : ใช้ในงานอุตสาหกรรมขึ้นรูปพลาสติก เครื่องฉีดพลาสติก
ตัวอย่างฮีตเตอร์ฮอตรันเนอร์ (Hot runner Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์ฮอตรันเนอร์ (Hot runner Heater)

ฮีตเตอร์แผ่น (Strip Heater)

ฮีตเตอร์แผ่นมีลักษณะเป็นแผ่นบาง มีทั้งเป็นทรงสี่เหลี่ยมและวงกลม ด้านนอกจะเป็นแผ่นโลหะเช่น สแตนเลสหรือสังกะสี ด้านในมีขดลวดฮีตเตอร์พันรอบๆแผ่นฉนวนอาจเป็นไมก้าหรือเซรามิกก็ได้ ขั้วต่อไฟมีทั้งออกเป็นสาย ออกเป็นขั้วเทอร์มินอล หรือออกเป็นปลั๊ก เป็นต้น

  • การใช้งาน : อุตสาหกรรมบรรจุภัณฑ์ อุตสาหกรรมอาหาร อุตสาหกรรมพลาสติก เป็นต้น
ตัวอย่างฮีตเตอร์แผ่น (Strip Heater)
ตัวอย่างฮีตเตอร์แผ่น (Strip Heater)

นอกจากประเภทของฮีตเตอร์ที่กล่าวมาแล้วยังมีฮีตเตอร์รูปแบบอื่นๆที่ใช้กันในอุตสาหกรรมอีกมากมาย ตั้งแต่รูปแบบที่เป็นมาตรฐานทั่วไปตลอดจนรูปแบบที่เจาะจงใช้เฉพาะทางซึ่งจำเป็นต้องสั่งผลิต แต่ไม่ว่าจะฮีตเตอร์แบบไหนก่อนเลือกใช้งานควรศึกษาถึงข้อดี ข้อด้อยหรือเงื่อนไขในการติดตั้งให้เหมาะสมกับลักษณะงานนั้นๆ เพื่อให้ได้มาซึ่งประสิทธิภาพสูงสุดและอายุการใช้งานที่ยืนยาวอีกด้วย

ค้นหารายการสินค้า​

ให้คะแนนเนื้อหาของเรา

กดที่ ดาว เพื่อโหวต

คะแนนเฉลี่ย 0 / 5. คะแนนโหวต: 0

โหวตให้เราคนแรกได้

We are sorry that this post was not useful for you!

Let us improve this post!

Tell us how we can improve this post?

ผู้เขียน
Technical Center Team

ค้นหารายการสินค้า​

Learning guide
bearing-subject
taps-subject
pneumatics-subject
shaft-selection
drillbits